Những ai từng sinh sống hay du lịch Sài Gòn đều biết quận 5 là nơi tập trung sinh sống của đông đảo cộng đồng người Hoa. Vậy thì khu phố người Hoa ở Sài Gòn có gì hấp dẫn, thú vị?

Nếu có cơ hội đặt chân đến thành phố mang tên Bác, bạn đừng quên khám phá khu phố Hoa  để tận mắt chiêm ngưỡng và ngỡ ngàng trước bức tranh độc đáo của nơi này. Hơn nữa, đây cũng là nơi khắc họa đậm nét văn hóa đặc trưng của người Hoa ở Sài Gòn.

Truyền thống những ngôi nhà Hoa 

Trong chuyến dạo chơi Sài Gòn quận 5, không khó để bắt gặp hình ảnh của những ngôi nhà người Hoa dán giấy đỏ nổi bật hoặc không, họ cũng có thể dán hình thờ quan công trước cửa nhà. Tất cả đều có sắc màu vô cùng sặc sỡ, tạo nên điểm nhấn độc đáo mới lạ cho từng dãy phố.

Ngắm kĩ hơn, du khách sẽ thấy những mái nhà lợp ngói được sắp xếp vô cùng khéo léo, giúp khách tham quan có cảm giác mình đang ở đất nước Trung Hoa xa xôi, chứ không phải ở nội đô Sài Gòn.

Độc đáo những con đường, góc phố Hoa 

Với người Hoa ở quận 5, đại lộ Trần Hưng Đạo được xem là tuyến đường huyết mạch, là nơi cất giữ những nét tinh hoa nhất của người Hoa ở khu vực chợ Lớn. Nơi đây sở hữu hàng loạt cửa hiệu sang trọng mang dáng vẻ Hong Kong thế kỷ trước. Trong đó, nhất là đoạn đường từ Nhà văn hóa quận 5 cho tới đường Châu Văn Liêm được xem là “thế giới kính mắt” với hàng chục cửa tiệm nằm san sát nhau (như Đại Quang, Sanh Quang, Ái Quang, Nghệ Quang…)

Phố người Hoa

Hơn nữa, bạn cũng có thể dễ dàng tìm thấy các tiệm thuốc Đông Y trong lúc du lịch Sài Gòn quận 5. Dọc tuyến đường từ Hải Thượng Lãn Ông, Triệu Quang Phục… bạn sẽ bắt gặp vô số tiệm thảo dược kiểu Hoa đặc trưng và hít hà mùi thảo dược thơm lừng.

Hoặc không bạn có thể ghé qua khu phố hàng mã với hàng loạt vật phẩm trang trí có màu sắc rực rỡ được treo tràn ngập. Vào những ngày lễ hoặc tết trung thu, nguyên tiêu, nơi đây sẽ khiến bạn ngỡ ngàng như đi lạc vào một lễ hội đúng nghĩa với đủ loại sắc màu điểm tô, choáng ngợp một góc đường.

Nguyên vẹn những kiến trúc Hoa cổ

Trên con đường Trần Hưng Đạo, Châu Văn Liêm hay Lương Nhữ Hộc… du khách sẽ được ngắm nhìn những dãy nhà cổ kính mang âm hưởng kiến trúc Hoa và Pháp đặc sắc. Những công trình này có tuổi đời khoảng 100 năm hứa hẹn sẽ để bạn những cảm xúc đặc biệt khó quên.

Ngoài những kiến trúc giao thoa giữa hai nền văn hóa, du khách cũng đừng bỏ qua các đền miếu, hội quán đặc trưng trong văn hóa của người Hoa. Trong số đó, không thể không nói đến tòa nhà từng là trụ sở làm việc của ông vua bột ngọt Trần Thành nổi tiếng Sài thành một thời.

Chùa Thiên Hậu

Từ lâu nay, các ngôi chùa người Hoa ở Sài Gòn luôn là điểm dừng chân thú vị của nhiều du khách sau khi đặt tour du lịch Sài Gòn. Trong đó, nổi bật nhất trong cụm đền chùa người Hoa ở khu vực quận 5 là chùa Bà Thiên Hậu.

Còn được gọi là chùa Bà chợ Lớn hay tên tiếng Hán là Thiêu Hậu miếu, chùa Bà Thiên Hậu còn được biết đến với tên gọi Tuệ Thành Hội quán do nơi đây được nhóm người Hoa ở Quảng Đông lựa chọn làm nơi gặp gỡ, tụ họp. Trải qua hơn 200 năm lịch sử, qua nhiều lần trùng tu sửa chữa, chùa Bà Thiên Hậu vẫn gìn giữ nguyên vẹn phong cách Á Đông truyền thống, những kiến trúc đặc trưng của người Hoa với lối kiến trúc tam quan, cách điệu ở cổng chính và hai hành lang rộng mở phía bên hông.

Chùa Thiên Hậu

Hầu hết vật liệu xây chùa Bà Thiên Hậu được nhập trực tiếp từ Trung Quốc. Từ các bức tượng nhỏ hay tới bức phù điêu lớn, hay thậm chí lư hương tròn đều được Hoa kiều cất công sang tận mẫu quốc mang về. Hiện nay đây được xem là điểm du lịch tâm linh, chốn sinh hoạt văn hóa quen thuộc không chỉ của người Hoa mà còn của người dân Sài Gòn.

Hội quán Ôn Lăng

Nằm ở số 12 Lão Tử, phường 11, quận 5, Ôn Lăng hội quán là công trình tâm linh có lịch sử hơn 300 năm của người Việt gốc Hoa ở khu vực Chợ Lớn. Ban đầu chùa có tên là Hội quán Ôn Lăng, được xây năm 1740 chủ yếu để thờ Bà Thiên Hậu theo tín ngưỡng dân gian của người Hoa. Sau này, hội quán thờ thêm bà Quan Âm Bồ Tát nên người Sài Gòn thường gọi Ôn Lăng hội quán là chùa Quan Âm cho gần gũi.

Sở dĩ hội quán có cái tên Ôn Lăng là bởi đây là một địa danh ở Tuyền Châu, tỉnh Phúc Kiến, Trung Quốc. Vào thế kỷ 18, đã có cuộc di cư diện rộng của người Hoa ở tỉnh Phúc Kiến sang Việt Nam và định cư ở vùng Chợ Lớn như ngày nay. Chính vì vậy, họ đã tạo nên những nét đặc trưng hấp dẫn tour du lịch Sài Gòn của bạn.

Hiện nay, hội quán Ôn Lăng còn lưu giữ rất nhiều hiện vật lịch sử có giá trị. Điểm qua có thể kể tới các bức phù điêu bằng gỗ chạm thiếp vàng; bộ trống, đỉnh gang có từ thời Quang Tự (thời nhà Thanh), quả chuông đúc cùng nhiều hoành phi, câu đối…

Hội quán Hà Chương

Hội quán Hà Chương hay còn gọi là chùa Ông Hược, chùa Bà Hà Chương hay Hội quán Chương hiện đang nằm ở số 802 Nguyễn Trãi, phường 14, quận 5.

Giống như miếu Nhị Phủ hay Hội quán Ôn Lăng, hội quán Hà Chương là một công trình tiêu biểu kết hợp giữa ba vật liệu đặc trưng. Đó là gỗ, đá và gạch ngói. Với bộ khung chịu lực bằng gỗ, mái ngói lợp ống, ngói xanh viền chân mái, cùng với kiến trúc Phúc Kiến độc đáo, hội quán này được đánh giá là một trong những kiệt tác kiến trúc ở khu vực Chợ Lớn.

Hội quán Hà Chương

Do những người Hoa gốc Chương Châu, tỉnh Phúc Kiến xây dựng, hội quán Hà Chương là nơi cộng đồng người Phúc Kiến tại đây tập trung hội họp và sinh hoạt tín ngưỡng. Theo các nhà nghiên cứu, công trình độc đáo này được xây dựng trong giai đoạn từ đầu thế kỷ 18 đổ về trước.

Ban đầu hội quán có tên cũ là Thương Châu, phải từ năm 1848 mới được đổi thành Hội quán Hà Chương như ngày nay. Kể từ khi xây dựng đến nay, hội quan đã trải qua nhiều lần tôn tạo và trùng tu nhưng vẫn gìn giữ được kiến trúc Phúc Kiến đặc sắc. Là công trình hình chữ khẩu khép kín, đỉnh mái theo dáng con thuyền, hay các mãng tượng trang trí tinh xảo và công phu.

Hội quán Tam Sơn

Là một trong những hội quán lâu đời của người Hoa, Tam Sơn hội quán được cộng đồng người Hoa tỉnh Phúc Kiến xây dựng vào năm 1839 dưới thời vua Minh Mạng. Được xây dựng ở địa chỉ 118D Triệu Quang Phục, quận 5, Tam Sơn Hội Quán ngày nay vẫn bảo tồn nguyên vẹn những kiến trúc Phúc Kiến nguyên gốc từ thời đó.

Ban đầu Tam Sơn hội quán là nơi thờ phụng Kim Huê Thánh mẫu tức bà chúa Thai sinh, người cai quản vấn đề sinh nở theo quan niệm dân gian người Trung Quốc. Do đó, những người đến đây hành hương thường là các cặp vợ chồng hiếm muộn đến cầu tự. Sau này, cộng đồng người Việt gốc Hoa tại đây chuyển Kim Huê Thánh Mẫu sang thờ phụng cùng với Phước Đức Chánh thần ở hai bên điện và Thiên Hậu thánh mẫu được tôn lên thành vị thần được thờ phụng chính.

Ngày nay, Tam Sơn hội quán là một điểm dừng chân thú vị dành riêng cho những ai muốn khám phá khu vực chợ Lớn, muốn tìm hiểu về văn hóa độc đáo của Hoa kiều.

Hội quán Nghĩa An

Là hội quán của người Triều Châu duy nhất tại Sài Gòn, hội quán Nghĩa An được xem là công trình kiến trúc tiêu biểu của người Việt gốc Triều Châu theo tín ngưỡng thờ Quan Công.

Được gọi là chùa Ông, hay miếu Quan Đế, hội quán Nghĩa An nằm ở số 676 đường Nguyễn Trãi, phường 11, Quận 5 thờ Quan Công, một nhân vật tiêu biểu của thời Tam Quốc. Trong tín ngưỡng của người Hoa, miếu thờ Quan Công biểu thị cho lòng trung nghĩa, khảng khái; luôn nhớ về quê cha đất tổ của những người xa xứ.

Hội quán Nghĩa An

Có thể nói rằng hội quán Nghĩa An là công trình bảo tồn những nét văn hóa truyền thống của người Hoa. Hơn nữa do cái tên hội quán Nghĩa An được đặt như một cách để Hoa kiều nhớ về nguồn gốc của mình. Trước kia họ sinh sống ở vùng Nghĩa An, thuộc Quảng Đông, Trung Quốc, sau nhiều biến cố, một bộ phận người Hoa đặt chân đến đây và xây dựng hội quán Nghĩa An như một cách để tụ họp và thể hiện tín ngưỡng của học.

Du khách tới hội quán Nghĩa An, sẽ có cơ hội chiêm ngưỡng các kiến trúc đặc trưng của người Hoa. Đó là kiến trúc hình chữ khấu với nhiều dãy nhà vuông góc, với hồ phóng sinh theo phong thủy. Hiện nay, ngoài thờ Quan Công, hội quán còn thờ bà Thiên Hậu, thần Phước Đức và thần Văn Xương cùng một số vị tướng khác.

Đặc sắc ẩm thực, món ngon người Hoa

Nói gì đi nữa, bạn không thể ghé thăm phố người Hoa hết chùa này hội quán kia mà để cái bụng đói đi khám phá. Ẩm thực Sài Gòn quận 5 được xem là một địa chỉ hiếm hoi còn lưu giữ những nét văn hóa Trung Hoa tinh túy.

Điều đó thể hiện từ tấm bảng hiệu ghi bằng hai thứ tiếng, tiếng chủ nhà đối đáp với khách bằng tiếng Việt hay gọi người nhà bằng tiếng Hoa hoặc chỉ đơn giản là những ông chủ bụng to người Hoa, khuôn mặt vui vẻ hớn hở luôn thân thiện với thực khách.

Đến với quận 5, bạn đừng bỏ qua những món ngon Sài Gòn đại diện cho người Hoa như sủi cảo, há cảo, vịt quay Bắc Kinh, mì vịt tiềm hay là cháo Tiều, xôi cadé…

Cơm chiên Dương Châu

Thông tin thêm về du lịch khu phố Hoa:

Một số địa chỉ thưởng thức ẩm thực người Hoa ngon có thể nhắc đến như:

– Sủi cảo: đường Hà Tôn Quyền, quận 11

– Há cảo: đường Nguyễn Thượng Hiền, quận 3

Cơm chiên Dương Châu: đường Nguyễn Thái Học, quận 1

– Vịt quay Bắc Kinh: đường Trần Phú, quận 5

– Cháo tiều: đường Cao Thắng, quận 3

– Mì vịt tiềm: đường Phan Đình Phùng, quận Phú Nhuận

– Xôi cadé: đường Trần Phú, quận 5

– Bánh hẹ: bạn có thể thưởng thức ở một số góc phố quận 5, quận 10

Du lịch Sài Gòn ngay hôm nay, với sự đồng hành và giúp sức của du lịch Tầm Nhìn Việt. Hiện nay chúng tôi tự hào là đơn vị cung cấp tour du lịch trong nước chất lượng và hấp dẫn nhất Việt Nam. Nếu có bất cứ câu hỏi nào, bạn vui lòng liên hệ đến chúng tôi để được trợ giúp.